Cel. Przewlekłe zapalenie zatok (CRS) stanowi narastający problem zdrowotny na świecie. Skargi chorych na ściekanie wydzieliny, ograniczenie drożności nosa, zaburzenia węchu nie zawsze znajdują odzwierciedlenie w przeprowadzanych badaniach obiektywnych, co może utrudniać podjęcie decyzji o leczeniu operacyjnym Celem badania było porównanie wyników badań obiektywnych oceniających nasilenie zmian w obrębie błony śluzowej nosa i zatok czyli endoskopii i badania TK z wynikami testów subiektywnych oraz próba znalezienia innych czynników wpływających na wyniki badań subiektywnych i obiektywnych. Materiał i metody. Badaniem objęto 130 chorych z przewlekłym zapaleniam zatok w wieku 46.9 ± 14.5, przyjętych do Oddziału Laryngologii I Onkologii Laryngologicznej pomiędzy 1.07 a 31. 10.2019r zakwalifikowanych do zabiegu ESS zgodnie z wytycznymi EPOS 2012 (zaktualizowanymi z EPOS 2020). U wszystkich chorych wykonano badania subiektywne (SinoNasal Outcomes Test, Visual Analogue Scale , Brief Smell Identification Test ) oraz obiektywne badanie endoskopowe (Lund-Kenne- dy) i tomograficzne (Lund-Mackay) oraz uzyskano dane dotyczące palenia, atopii, chorób współistniejących i poprzednich operacji. Wyniki. Stwierdzono istotną korelację pomiędzy wynikami badań subiektywnych a rozległością zmian zapalnych widocznych w badaniu tomograficznym zatok i endoscopowym jamy nosa. Wykształcenie, nikotynizm, atopia, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca nie miały wpływu na subiektywne wyniki ocen. Pacjenci z cukrzycą mieli znacząco wyższy stopień nasilenia zmian w skali Lund-Mackay. Wyniki SNOT-22, SNOT-12 i VAS były statystycznie wyższe u kobiet. Stwierdzono znaczące statystycznie różnice między podgrupami pacjentów z różną punktacją BSIT a skalą Lund-Mackay oraz Lund-Kennedy. Wnioski. Subiektywna ocena dolegliwości związanych z CRS jest dobrym wskaźnikiem do podejmowania dalszych decyzji terapeutycznych.
Słowa kluczowe: zapalenie zatok, SNOT-22, VAS, operacje zatok